I. Temel İlkeler, Anahtar Kavramlar ve İnkılaplar

İlişkili Olduğu Temel Kavramlar/Amaçlar: Millet İradesi, Ulusal egemenlik, Demokrasi, Seçme ve seçilme hakkı, Siyasi Parti, Parlamento, Anayasal devlet.
İlişkili Olduğu Temel İnkılaplar/Gelişmeler: Saltanatın Kaldırılması, TBMM’nin açılması, Cumhuriyetin ilanı, 1921 ve 1924 Anayasalarının kabul edilmesi, Kadınlara siyasi hakların tanınması (Belediye/Muhtarlık/Milletvekili), Çok partili hayata geçiş denemeleri, Halifeliğin kaldırılması, Erkan-ı Harbiye Vekaletinin kaldırılması.

İlişkili Olduğu Temel Kavramlar/Amaçlar: Ulusal devlet, Ulusal bağımsızlık, Türk, Türkiye, Dil Birliği, Ortak Tarih ve Kültür, Vatan sevgisi, Irkçı değil, Türk kültürünü geliştirmek.
İlişkili Olduğu Temel İnkılaplar/Gelişmeler: Kurtuluş Savaşı’nın başarı ile sona ermesi, Türk Tarih Kurumu’nun açılması, Türk Dil Kurumu’nun açılması, Kapitülasyonların kaldırılması, Kabotaj Kanunu’nun kabulü, Türk Parasını Koruma Kanunu’nun çıkarılması, Demiryollarının millileştirilmesi.

İlişkili Olduğu Temel Kavramlar/Amaçlar: Akılcılık ve bilimsellik, Din ve vicdan özgürlüğü, Ruhban olmama, Din ve devlet ayrımı.
İlişkili Olduğu Temel İnkılaplar/Gelişmeler: Halifeliğin kaldırılması, Tevhid-i Tedrisat Kanunu’nun kabulü, Şeriye ve Evkaf Vekaleti’nin kaldırılması, Medreselerin kapatılması, Tekke, zaviye, türbelerin kapatılması, Medeni Kanun’un kabulü, Anayasa’dan ‘‘Devlet’in dini İslamdır’’ ibaresinin çıkarılması, Kılık-Kıyafet Kanunu.

İlişkili Olduğu Temel Kavramlar/Amaçlar: Eşitlik, Toplumsal barış (içte barış), Sosyal Adalet, Kanun üstünlüğü, Toplumsal eşitlik, Sınıf ayrımını reddeder, Sosyal Devlet, Toplum Refahı.
İlişkili Olduğu Temel İnkılaplar/Gelişmeler: Aşar vergisinin kaldırılması, Soyadı Kanunu, Medeni Kanun’un kabulü, Kılık-kıyafet düzenlemesi, Ayrıcalık içeren unvanların kaldırılması, Millet Mekteplerinin açılması, Tevhid-i Tedrisat Kanunu'nun kabul edilmesi.

İlişkili Olduğu Temel Kavramlar/Amaçlar: Hızlı ekonomik kalkınma, Kalkınma, Ekonomi, Milli Bankacılık, Devlet yatırımları, Devletin desteklemesi, (1929 Dünya Ekonomik Krizi’nden kaynaklanan zorunluluk).
İlişkili Olduğu Temel İnkılaplar/Gelişmeler: I. Beş Yıllık Sanayi Planı, II. Beş Yıllık Sanayi Planı, Devlet bankalarının (Sümerbank, Etibank, Merkez Bankası) kurulması, Kamu iktisadi teşekküllerinin kurulması.

İlişkili Olduğu Temel Kavramlar/Amaçlar: Sürekli ilerleme, Çağdaşlaşma, Batılılaşma, Modernleşme, İrticaya karşıdır, Dinamik olma, Statükoya karşı olma.
İlişkili Olduğu Temel İnkılaplar/Gelişmeler: Miladi Takvim, Kılık-Kıyafet Kanunu, Hafta Tatilinin Pazara alınması, Uluslararası rakamların kullanılması, Uluslararası saat sistemine geçilmesi, Tüm inkılaplar ve devrimleri korumak, Latin Harflerinin kabulü.

II. Atatürk İlkeleri Hakkında Genel Bilgiler

İlkelerin Anayasaya Girişi: Atatürk ilkeleri, 1931’de CHP parti programına alındı. İlkeler, 1937 yılında Anayasaya (1924 Anayasası) eklenmiştir.
Değiştirilemez İlkeler: Cumhuriyetçilik ve Laiklik değiştirilemez ilkelerdir.
İnkılapların Özellikleri:
İnkılaplar, Türk milletinin ihtiyaçlarından doğmuştur.
Ulusal egemenliğe dayalı demokratik bir düzen kurmayı amaçlamıştır.
Laik, ulusal ve demokratik özelliklere sahiptir.
Fikri ortaya koyanlar ile süreci yürütenler aynı kadrolardır.
İnkılaplar, tavandan tabana doğru bir süreç yaşamıştır.
Türk İnkılabı, çağdaş Batı medeniyeti örnek alınarak gerçekleştirilmiştir.
Dünyada pek çok devlete örnek teşkil etmiş, yani evrensel nitelik taşımıştır.

Atatürk İlkelerini bütünleyen, diğer temel ilkelerle ilişkilendirilen kavramlar da bulunmaktadır:
Özgürlük ve bağımsızlık (Bütün bütünleyici ilkelerin temelidir) Milliyetçilik ile ilişkilidir.
Ulusal egemenlik Cumhuriyetçilik ve Halkçılık ile ilişkilidir.
Akılcılık ve bilimsellik Laiklik ve İnkılapçılık ile ilişkilidir.
Çağdaşlaşma ve batılılaşma İnkılapçılık ve Laiklik ile ilişkilidir.
Yurtta sulh, cihanda sulh (Yurttaşlıktan dolayı) Milliyetçilik ve Halkçılık ile ilişkilidir.
Atatürk İlkeleri, Türk toplumunu eski, çağdışı yapılardan arındırarak modern bir yapıya kavuşturmayı amaçlayan, birbirini tamamlayan bir reform zincirini temsil eder. Bu ilkeler, bir dağın zirvesine tırmanmak için kurulan bir kamp gibidir; her bir ilke (çadır), Türkiye Cumhuriyeti'nin demokrasi, ulusal kimlik ve çağdaşlık hedefine ulaşması için hayati bir destek noktası ve ilerleme yoludur.